KRIMINALIZIMI PSIKOLOGJIK
Fillon të dyndet bota e vjetër
Është e vërtetë se
çdo sistem a pushtet bën rregullimin e raporteve
vepruese ndërpersonale e më gjërë
me elementët që vendos në botëkuptimin
e njerëzve.
Në këtë plan hapësirat e reja që
u krijuan në gjysëmshekullin e fundit për
zhvillimin e shoqërisë dhe progresivitetin
e vlerave të karakterit, kanë qenë të
mëdha.
Në një vend si Mirdita, ku prapambetja ishte
ulur këmbëkryq, ku gjendja ekonomike e sociale
ishte e mjerueshme, ku mbizotëronte një psikologji
e vjetër me paragjykime gjithfarëshe, u krijuan
të gjitha premisat për një transformim
të gjithanshëm, veçanërisht për
përmbysjen e botës së anarkisë,
të padijes, të antiligjit dhe të gjithë
strukturave mbështetëse të tij.
Me hapjen e shkollave, çeljen e vendeve të
punësimit e vendosjen e rendit, po fillonte udhëtimi
i vështirë dhe i gjatë drejt kulturës
e dijes, historikisht të munguar, për të
mbyllur përfundimisht frengjitë dhe plagët
e tyre, por rruga qe e mundimshme. Përveç
energjive fizike për punë, kërkohej amortizimi
i mentaliteteve të vjetra, të cilat ishin
ngulitur thellë në vetëdije dhe që
përbënin një barrierë të fortë
me të cilën do të përplasej në
mënyrë të pashmangshme.
Korpusi i ri i mendimeve, ideve, koncepteve, sjelljeve,
veprimeve që u përftuan; krijuan kushte specifike
dhe të favorshme për zhvillimin e përsonalitetit,
lulëzimin e cilësive të karakterit; të
cilat lëkundën e shemben keqas edhe bazat
e psikologjisë primitive.
Kjo u përjetua me dhimbje të madhe, por pavarsisht
kësaj, zhvillimi nuk ndalej dhe në mendjen
e njerëzve filloi të konturohej e ardhmja
ndryshe; për jetën e mardhënjet në
familje; për punën e pronën; për
zhvillimin në tërësi.
Brenda një kohë të shkurtër Mirdita
u shndërrua në një kantjer të vertetë
ndërtimit të industrisë së bakrit
e degëve të tjera të ekonomisë,
të cilat sollën me vete teknologjitë
e reja.
Kështu gradualisht bie legjenda e bukës, e
pishës, e kandilit dhe e zjarrit në mes të
shtëpisë. Krismat vrastare të dikurshme
u shuan dhe në vend të tyre gjëmojnë
zhurmat e minave nëpër galeri, e traktorëve
në ara dhe e makinave që gjarpëronin
luginave të Mirditës.
Natyrshëm me to lindën përfytyrime, koncepte
dhe një botkuptim, që jo vetëm buronte,
por edhe i ngjasonte këtij transformimi radikal,
i cili pavarsisht nga kufizimet përfaqësonte
rilindjen e krahinës. |
